Στα χνάρια του μεγάλου Γεωργίου Παπανικολάου ο Ιθακήσιος Γεώργιος Δευτεραίος

Πρόσφατα ο Γεώργιος Δευτεραίος, γόνος της Ιθάκης, τιμήθηκε από τον Αμερικανικό Σύλλογο
Παθολογοανατομίας (American Society for Clinical Pathology – ASCP), ως ένας από τους
καλύτερους κάτω των 40 ετών στην ειδικότητά του. Αυτή ήταν η αφορμή για την συνέντευξη που
ακολουθεί, και του ευχόμαστε οι προσδοκίες του στην έρευνα να δικαιωθούν το συντομότερο,
γιατί ο κάθε άνθρωπος περιμένει με αγωνία από αυτόν και τους όμοιούς του το επιστημονικό
αύριο που θα τον βγάλει από την αγωνία.

Πολλές αναφορές γίνονται σε νέους έλληνες επιστήμονες, οι οποίοι προοδεύουν μακριά από
τη χώρα μας.

Γεννημένος στο νησί του Οδυσσέα, μακριά από την πατρίδα του, από τα 18 του χρόνια, και
έπειτα από σπουδές σε Ιταλία και Ηνωμένες Πολιτείες, ο Γιώργος Δευτεραίος αναδεικνύεται
ανάμεσα στους κορυφαίους στην ειδικότητα της Παθολογοανατομίας στις ΗΠΑ, χάρις στην
ερευνά του πάνω στον καρκίνο του παγκρέατος και του τραχήλου της μήτρας, από τον
Αμερικανικό Σύλλογο Κλινικής Παθολογίας (American Society for Clinical Pathology) για το
2016, μέσα από το πρόγραμμα 40 Under Forty. Κάθε χρονιά, ο σύλλογος ψηφίζει τους
καλύτερους μέσα στον χώρο της ειδικότητας, οι οποίοι έχουν καταφέρει να συνεισφέρουν
σημαντικά στην πρόοδο της Ιατρικής πριν συμπληρώσουν το 40ό έτος της ηλικίας τους.
Έχοντας ειδικευτεί στην Παθολογοανατομία, ο Γιώργος Δευτεραίος ειδικεύεται και στη
Μοριακή Παθολογία, μαζί με το άλλο του πάθος, την Κυτταρολογία. Έχοντας ως πρότυπο τον
μεγάλο έλληνα κυτταρολόγο Γεώργιο Παπανικολάου, έχει κάνει σκοπό της καριέρας του να
δημιουργήσει μεθόδους με τις οποίες μπορεί κανείς να εφαρμόσει μοριακό γενετικό έλεγχο
σε κυτταρολογικά δείγματα, βοηθώντας έτσι στην έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία ασθενών με
καρκίνο.

Έχει πλήθος δημοσιευμάτων στον επιστημονικό Τύπο και έχει παρουσιάσει την έρευνά του σε
πολλά διεθνή συνέδρια. Την περίοδο αυτή, ο κ. Δευτεραίος βρίσκεται στο Seattle της
πολιτείας της Ουάσινγκτον, όπου τελειώνει την εκπαίδευσή του στη Μοριακή Γενετική
Παθολογία, σε ένα από τα κορυφαία ογκολογικά νοσοκομεία στον κόσμο, το University of
Washington Medical Center και στο Seattle Cancer Care Alliance, ενώ έχει δεχτεί την
πρόταση για να συνεχίσει την ακαδημαϊκή του καριέρα ως επίκουρος καθηγητής
Παθολογοανατομίας στο Πανεπιστήμιο της Γιούτα, στο Salt Lake City, αλλά και ως ιατρικός
διευθυντής Μοριακής Ογκολογίας σε ένα από τα μεγαλύτερα εργαστήρια Μοριακής Γενετικής
στον κόσμο, το ARUP Laboratories, το οποίο υπάγεται στο ίδιο πανεπιστήμιο. Στο Seattle,
λοιπόν, στο βορειοδυτικότερο άκρο των ΗΠΑ, πετύχαμε τον κ. Δευτεραίο και είχαμε την
ευκαιρία να μιλήσουμε για τη διάκρισή του αυτή, την έρευνά του, όσο και τις βλέψεις του πάνω
στο μέλλον της περίθαλψης των ασθενών με νεοπλασματικές ασθένειες.

***

// Γιώργο, πες μας λίγα λόγια για σένα.

Μεγάλωσα στην Ιθάκη, όπου και τελείωσα το Λύκειο και στη συνέχεια γράφτηκα στην Ιατρική
Σχολή του Πανεπιστημίου του Μπάρι, στην Ιταλία, από όπου αποφοίτησα το 2005. Στη
συνέχεια, και μετά τη στρατιωτική μου θητεία, μετακόμισα στις Ηνωμένες Πολιτείες, το 2007,
για να εργαστώ ως ερευνητής στο Πανεπιστήμιο της Ουάσινγκτον, στο Σιάτλ, πάνω στον
καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και τις επιγενετικές αλλαγές που παρατηρούμε σε γυναίκες
με προκαρκινικές βλάβες αλλά και με εκδηλωμένο καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Στη
συνέχεια έκανα την ειδικότητά μου στην Παθολογοναανατομία, στο Allegheny General Hospital
στο Πίτσμπουργκ της Πενσιλβάνιας, και κατόπιν επέστρεψα στο Σιάτλ για περαιτέρω
ειδίκευση στην Κυτταρολογία και στη Μοριακή Γενετική Παθολογία.

// Ερευνητικό έργο επάνω στον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας και με ειδίκευση στην
Κυτταρολογία. Στα χνάρια του Παπανικολάου ή από απλή σύμπτωση;

Μάλλον από σύμπτωση, αλλά η κληρονομιά που ο Παπανικολάου έχει αφήσει σε όλους
όσους ασχολούνται με την καταπολέμηση του καρκίνου, πέρα από την ειδικότητά μας, είναι
αξεπέραστη. Σε καμιά άλλη περίπτωση δεν έχουμε καταφέρει να αλλάξουμε τη φυσική ιστορία
μιας νεοπλασματικής ασθένειας όπως έγινε με τη συστηματική εισαγωγή του Pap Test για τον
καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Και παρ’ όλα αυτά, καθώς η κατανόησή μας για την
ασθένεια αυτή αλλάζει, αλλάζει και ο τρόπος με τον οποίο γίνεται το screening.

// Όμως, τα επιστημονικά σου ενδιαφέροντα εκτείνονται και στη μοριακή γενετική του καρκίνου.
Πού βρισκόμαστε σε αυτόν τον τομέα;

Ο μοριακός έλεγχος σε καρκινικούς ιστούς είναι πλέον μέρος της καθημερινότητας για τους
ογκολόγους, όσο και για εμάς, τους Παθολογοανατόμους, καθώς όλο και περισσότερα τεστ
είναι διαθέσιμα αλλά, πολύ περισσότερο, οι πληροφορίες που τα τεστ αυτά μας δίνουν έχουν
όλο και μεγαλύτερη σημασία, όχι μόνο στη διάγνωση αλλά και στην επιλογή τής θεραπευτικής
οδού η οποία επιλέγεται, όσο και στη γενικότερη πρόγνωση. Αυτό όμως το οποίο αλλάζει,
στην εποχή της λεγόμενης Ιατρικής Ακριβείας, είναι ο τρόπος με τον οποίο σκεφτόμαστε τον
όγκο του κάθε ασθενούς αλλά και το πλάνο που πρέπει να έχουμε, από την πρώτη κιόλας
βιοδιάγνωση, για το τι μέλλει γενέσθαι με το δείγμα που έχουμε μόλις πάρει. Ο στόχος είναι να
μπορέσουμε εργαστηριακά να παράξουμε τον μέγιστο δυνατό αριθμό κλινικά χρήσιμων
πληροφοριών στον συντομότερο χρόνο, ώστε οι ασθενείς μας να μπορέσουν να
επωφεληθούν όσο το δυνατόν περισσότερο.

// Με βάση τη σπουδαία αυτή αναγνώριση, τι είναι αυτό το οποίο κάνει το έργο σου σημαντικό;

Δύσκολο να το πω εγώ ο ίδιος, όμως πιστεύω ότι έχουμε εντοπίσει το πού μπορεί να πάει η
Ιατρική Ακριβείας, ξεκινώντας από το κρεβάτι του ασθενούς και φτάνοντας στο εργαστήριο. Ο
συνδυασμός τους, για τη Μικροεπεμβατική Διαγνωστική Ακριβείας, είναι ο τομέας επάνω στον
οποίο δουλεύω αυτά τα τελευταία χρόνια, στο περιθώριο της εκπαίδευσής μου.

Ο σκοπός είναι να βρούμε όχι μόνο νέα τεστ, όπως στην περίπτωση επιγενετικών αλλαγών
στον καρκίνο του παγκρέατος, οι οποίες μπορούν να βοηθήσουν στο να αυξήσουμε τη
διαγνωστική ικανότητα των μορφολογικών εξετάσεων. Η έρευνα αυτή είναι στα τελικά στάδια,
όμως τα αρχικά δεδομένα που παρουσιάσαμε είναι άκρως ενθαρρυντικά.

// Και βέβαια, αυτός ήταν ο λόγος που κλήθηκες να παρουσιάσεις την εργασία σου αυτή στο
μεγαλύτερο συνέδριο Παθολογοανατομίας, αυτό του United States and Canadian Academy
of Pathology;

Σωστά, αλλά εξίσου σημαντικό είναι να εφευρίσκουμε τρόπους να συλλέγουμε όσο το
δυνατόν περισσότερες πληροφορίες με τα μέσα που ήδη έχουμε. Σε συνεργασία με ένα
εργαστήριο στο Πίτσμπουργκ, καταφέραμε να αποδείξουμε πως ακόμη και σε μηδαμινής
ποσότητας υλικό, το οποίο πετάγεται υπό κανονικές συνθήκες σε ένα εργαστήριο
κυτταρολογίας, μπορούμε να συλλέξουμε DNA το οποίο είναι τόσο ποσοτικά όσο και
ποιοτικά κατάλληλο για μοριακούς ελέγχους σε ασθενείς με όγκους στο πάγκρεας.

// Ποια είναι τα μακροπρόθεσμα σχέδιά σου;

Σκοπεύω να αναπτύξω νέους γενετικούς ελέγχους στον χώρο της Μοριακής Ογκολογίας,
χρησιμοποιώντας νέες τεχνολογίες, που θα επιτρέπουν να δουλέψουμε σε όλο και λιγότερο
υλικό και παράλληλα να προσφέρω στους ασθενείς μου, ως κυτταρολόγος και ως μοριακός
παθολόγος.

(paron.gr)