Ο κόσμος, κυριολεκτικά, βρίσκεται πλέον στην παλάμη του χεριού μας. Πριν από πέντε χρόνια, έγραψα ένα βιβλίο, «Το μέλλον ήρθε πιο νωρίς», στο οποίο σχολίαζα τις καθηλωτικές αλλαγές που προμηνύονταν μέσα από τις τεχνολογικές εξελίξεις. Στη συνέχεια, η πανδημία λειτούργησε ως «χύτρα ταχύτητος», συμπιέζοντας τον χρόνο και επιταχύνοντας τις αλλαγές σε βαθμό που δυσκολευόμαστε να παρακολουθήσουμε.
Θυμηθείτε: πήραμε ένα κινητό τηλέφωνο τη δεκαετία του 1990 και η επικοινωνία μας ανέβηκε επίπεδο. Δέκα χρόνια μετά, όμως, βάλαμε το γραφείο μας στο κινητό, το οποίο μετατράπηκε ταυτόχρονα σε διασκεδαστή και προπονητή του εγκεφάλου μας. Ολόκληρος ο κόσμος είναι πια στην παλάμη μας. Το ωράριο εργασίας; Το διαμορφώνουμε μόνοι μας. Το αντικείμενο εργασίας; Ό,τι μας ευχαριστεί. Ο χώρος εργασίας; Ολόκληρος ο πλανήτης. Το πανεπιστήμιό μας; Η τεχνητή νοημοσύνη που μπήκε στην υπηρεσία μας. Η πληροφόρησή μας; Διαμορφώνεται ανάλογα με το γούστο μας, χάρη σε πλατφόρμες όπως το Facebook, το Twitter, το Instagram, το TikTok, το YouTube και άλλες.
Για το κουτσομπολιό, αρκεί να έχουμε όρεξη! Από όσους αποδεχόμαστε τη φιλία τους, μια πενηνταριά περίπου θα ξεχωρίσει για να σχολιάζει αυτά που γράφουμε, και εμείς, όπως και οι άλλοι, θα αντιδρούμε με θυμό, χιούμορ, σεβασμό ή θαυμασμό. Ένα click αρκεί – είναι τσάμπα! Επιπλέον, ανάλογα με τα ενδιαφέροντά μας, θα βρούμε, ή θα μας βρει, μια ομάδα στην οποία θα γίνουμε μέλος. Όπως, για παράδειγμα, οι “φίλοι της τηγανητής πατάτας”, όσοι “δουλεύουν με το κοπανάκι” ή “οι κουρλοί της Κεφαλονιάς”.
Τέρμα οι κάρτες Χριστουγέννων και Πάσχα, γλιτώνουμε και τα γραμματόσημα! Τέρμα οι ουρές σε τράπεζες, δημόσιες υπηρεσίες, πλοία, λεωφορεία, τρένα. Ξέχασα και την υπεύθυνη δήλωση του νόμου 105. Μπορούμε ακόμα και κάθε εβδομάδα να ποστάρουμε μια σύγχρονη φωτογραφία μας, για να βλέπουν οι φίλοι μας πόσο έχουμε ομορφύνει!
Θα μπορούσα να γράψω και άλλα, με σοβαρό ή λιγότερο σοβαρό τρόπο, αλλά νομίζω ότι προέχει αυτές οι παρατηρήσεις να οδηγούν σε ωφέλιμες προβλέψεις για το μέλλον. Οι αυτοματισμοί που μπήκαν στη ζωή μας, με τον ευρύτερο χαρακτηρισμό «εφαρμογές» (όπως τα GPS και άλλα), το να γνωρίζουμε τον καιρό στο χωριό την άλλη εβδομάδα, ή ό,τι άλλο, είναι αποτέλεσμα της σύγχρονης ηλεκτρονικής εποχής μας και έχουν ήδη διαφοροποιήσει την καθημερινότητά μας.
Σήμερα, ο πολίτης που γνωρίζει να χειριστεί τις ανάγκες του ηλεκτρονικά, βρίσκει λύσεις που ο απλός πολίτης παλιάς κοπής αδυνατεί. Το μέλλον φαντάζει απρόβλεπτο και λίγο τρομακτικό, λόγω της επιτάχυνσης του ρυθμού της ζωής. Οφείλω να σας πω και να υπενθυμίσω ότι τα τελευταία 30 χρόνια, οι γνώσεις μας γύρω από το σύμπαναυξήθηκαν κατά 1,5 δισεκατομμύριο φορές – όπως είπε και ο Σιμόπουλος.
Η λογική ακολουθία που σε κάποιο βαθμό ίσχυε στο παρελθόν, δεν επαληθεύεται πια. Και αυτό που δείχνει να επικρατεί είναι το μη λογικό, το οποίο όμως δεν είναι παράλογο. Μερικές φορές, η ζωή μας είναι σαν να παίζουμε τζόκερ. Δυσκολευόμαστε να πάρουμε αποφάσεις, επειδή δεν είμαστε βέβαιοι. Όμως, να γνωρίζετε ότι όταν δεν παίρνουμε απόφαση επειδή δεν είμαστε σίγουροι, στην πραγματικότητα έχουμε πάρει την απόφαση να μην πάρουμε απόφαση. Η μη λήψη απόφασης είναι απόφαση. Έτσι, οι άλλοι αποφασίζουν για εμάς. Γι’ αυτό, διαβάστε τα παρακάτω με προσοχή.
Ο Ανθρώπινος Εγκέφαλος: Ένα Βιοκομπιούτερ Μοναδικών Δυνατοτήτων
Ο ανθρώπινος εγκέφαλος είναι ένα βιοκομπιούτερ συμπαντικής εμβέλειας. Είναι συνδεδεμένος με εκατομμύρια άλλους εγκεφάλους και σε επίπεδο υποσυνείδητης γνώσης γνωρίζει σχεδόν τα πάντα. Έχει εξελιχθεί σαν νευρώνας του πλανητικού εγκεφάλου και στην ανάλογη συχνότητα λειτουργίας μπορεί να προβλέψει τις εξελίξεις, όπως εξάλλου θα κάνει σε λίγο και η τεχνητή νοημοσύνη σαν μετεωρολογικό δελτίο.
Από το 1928, ο Χάντς Μπέργκερ, εφευρέτης του εγκεφαλογράφου, χαρτογράφησε τις λειτουργίες του ανθρώπινου εγκεφάλου, οι οποίες έχουν καθιερωθεί ως δεξί και αριστερό ημισφαίριο, με διαφορετικές λειτουργίες για το καθένα. Το αριστερό σχετίζεται περισσότερο με τη λογική, την ανάλυση, το επιμέρους, την εξατομίκευση, τη σωματική δράση, τη συνειδητή σκέψη, τα μαθηματικά και άλλα. Το δεξί, αντίθετα, σχετίζεται με την ολότητα, το σύνολο, τη διόραση, τη διαίσθηση, τη φαντασία, την υπεραισθητή αντίληψη, την υποσυνείδητη σκέψη και άλλα.
Είναι εντυπωσιακό ότι το 93% των ενηλίκων χρησιμοποιεί συνειδητά μόνο το 15% των λειτουργιών του εγκεφάλου του, και επομένως ένα ελάχιστο ποσοστό των δυνατοτήτων του. Όταν ο εγκέφαλος είναι υπό πίεση –δηλαδή, σε στρες– λειτουργεί λιγότερο από το 15% των δυνατοτήτων του. Αντιθέτως, όταν είναι χαλαρωμένος ή όταν κοιμάται, η λειτουργία του ξεπερνά το 85%.
Η Μέθοδος Silva: Ξεκλειδώνοντας τις Δυνατότητες του Εγκεφάλου
Το 1966, μετά από 22 χρόνια έρευνας, ο Μεξικανός Χοσέ Σίλβα επαλήθευσε τις ανακαλύψεις του Χάνς Μπέργκερ και παρουσίασε τη Μέθοδο Σίλβα. Πρόκειται για ένα σύστημα νοητικών ασκήσεων, με το οποίο, εντός λίγων ωρών, ο εκπαιδευόμενος μπορεί να παραμένει συνειδητός ενώ λειτουργεί ο δεξιός του εγκέφαλος, αξιοποιώντας έτσι τις πλήρεις δυνατότητές του.
Υποθέστε ότι έχετε ένα smartphone Android, τελευταίας τεχνολογίας, με όλες τις σύγχρονες εφαρμογές και δυνατότητες, ώστε να μπορείτε να κάνετε τα πάντα. Εσείς όμως το χρησιμοποιείτε μόνο για τηλέφωνα ή στην καλύτερη περίπτωση, για να παίζετε πασεντζία. Προφανώς, δεν φταίει η συσκευή αλλά ο χειριστής της!
Κάποιες εφαρμογές θα διευκολύνουν τη ζωή μας, όπως για παράδειγμα να φουρνίζουμε το φαγητό ενώ λείπουμε, να ανάβουμε το καλοριφέρ, το κλιματιστικό, τα φώτα ή την ηλεκτρική κουβέρτα 30 λεπτά πριν πάμε σπίτι. Όμως, το αν θα ήταν έξυπνο να επενδύσουμε σε Bitcoin, σε μετοχές, σε χρυσό και ούτω καθεξής, θα μας το πει η διαίσθησή μας, η οποία μπορεί να εκπαιδευτεί με τον καλύτερο τρόπο.
Εδώ θα ρωτούσε κάποιος: «Εκπαιδεύεται η διαίσθηση;» Η απάντηση είναι ναι. Όπως και η μνήμη, η φαντασία, η διόραση, η αυτοπεποίθηση, η θετική σκέψη, η αυτοπειθαρχία, η αυτοεκτίμηση, ο σεβασμός, η αλληλεγγύη, η συνεργασία, η δημοκρατία. Αλλά και τόσα άλλα απαραίτητα στην καθημερινότητά μας, που μας χαρακτηρίζουν σύγχρονους και πολιτισμένους ανθρώπους. Αναφέρομαι στη σωματική και νοητική χαλάρωση, στον προγραμματισμό, στη θεραπεία από απόσταση, στη χαρά, στον εθελοντισμό, στις τέχνες, στην επικοινωνία, στο γρήγορο διάβασμα, τη δυναμική μάθηση, στην προσφορά, στη συγχώρεση, στην αγάπη.
Αυτά ακριβώς μαθαίνει κάποιος στο ολοκληρωμένο πρόγραμμα της Μεθόδου Σίλβα των Τεσσάρων Ημερών, το οποίο θα λάβει χώρα στο ξενοδοχείο Παρθενών στην Ακρόπολη. Θα διεξαχθεί σε δύο Σαββατοκύριακα: 21 και 22 Μαρτίου, καθώς και 28 και 29 Μαρτίου του 2026. Θα χαρώ πολύ να σας δω εκεί και να μοιραστούμε αυτή την πολύτιμη εμπειρία.
